New Zealand: Ăn cơm tối với một gia đình người Maori ở Rotorua

Tại thành phố Rotorua ở đảo Bắc (North Island) Tân Tây Lan, vợ chồng tôi cùng một nhóm du khách từ Mỹ đến được một gia đình người Maori mời ăn cơm tối. Người Maori là thổ dân ở đây. Ngôn ngữ của họ được dạy chánh thức ở trường học. Được ăn tối và trò chuyện thân mật với họ, rất hay.

Ở Nam Bán Cầu tháng 11 là mùa xuân. Bông hoa nở rộ ở Rotorua.

DSC_0776

DSC_0775

DSC_0767

Đây là dịp để chúng tôi tìm hiểu về thức ăn cùng văn hóa của người Maori. Mấy trăm năm nay, họ chung sống với người da trắng. Những hôn nhân giữa họ và các chủng tộc khác ở Tân Tây Lan làm cho chúng tôi khó biết ai là người thổ dân Maori. Nhìn họ cũng giống như người da trắng khác, không đen đúa đáng sợ như trong hình trên Internet.

Nhà của gia đình Maori chủ nhà nằm trên đồi. Nhìn cảnh vật hồ Rotorua đẹp quá.

DSC_0789

DSC_0794

Gia đình Maori chủ nhà

DSC_0826

Gia đình chủ nhà, người chồng gốc từ đảo Fiji, người vợ gốc Maori lai, nên họ không nói tiếng Maori với nhau. Con cái cũng không giỏi tiếng Maori. Ngược lại họ nói giỏi tiếng Anh như chúng tôi. Bữa tối hôm đó chúng tôi ăn thức ăn Maori, ăn cũng ngon, và lạ miệng.

Nhà của gia đình Maori chủ nhà nằm trên đồi. Nhìn hoàng hôn ở đây đẹp quá.

DSC_0819

DSC_0815

DSC_0814

” Maori là dân bản xứ, một giống người Polynesian ở Thái Bình Dương, đã phát hiện ra New Zealand vào khoảng thế kỷ thứ 10, khoảng 1200 năm trước.

Năm 1769, thuyền trưởng James Cook thuộc Hải quân Hoàng gia Anh đã đến thám hiểm, đổ bộ lên đảo và tuyên bố New Zealand là đất của Nhà Vua Anh. Người Anh đến định cư ở đảo này đã bị người bản xứ Maori chống lại. Cuộc đấu tranh của người Maori kéo dài gần một thế kỷ, kết quả là hai bên đã thoả hiệp và ký Hiệp định Waitangi ngày 6/2/1840 theo đó người Maori công nhận việc Hoàng gia Anh bảo hộ New Zealand để đổi lại việc Hoàng gia Anh thừa nhận quyền sở hữu đất đai của người Maori.

Maori là dân bản xứ, một giống người Polynesian ở Thái Bình Dương, đã phát hiện ra New Zealand vào khoảng thế kỷ thứ 10, khoảng 1200 năm trước. Năm 1769, thuyền trưởng James Cook thuộc Hải quân Hoàng gia Anh đã đến thám hiểm, đổ bộ lên đảo và tuyên bố New Zealand là đất của Nhà Vua Anh. Người Anh đến định cư ở đảo này đã bị người bản xứ Maori chống lại. Cuộc đấu tranh của người Maori kéo dài gần một thế kỷ, kết quả là hai bên đã thoả hiệp và ký Hiệp định Waitangi ngày 6/2/1840 theo đó người Maori công nhận việc Hoàng gia Anh bảo hộ New Zealand để đổi lại việc Hoàng gia Anh thừa nhận quyền sở hữu đất đai của người Maori.

Quá trình thuộc địa hóa New Zealand của đế quốc Anh ở đầu thế kỷ 19 đã gây ra những cuộc chiến tranh đẫm máu giữa người Maori và chính quyền thuộc địa. Người Anh ngang nhiên chiếm đất hoặc lừa người Maori mua rẻ bán đắt. Người Maori đoàn kết chống lại, trước sức mạnh cơ giới của người Anh dân tộc Maori thắng ít thua nhiều nhưng cũng có lúc giáo mác thô sơ đánh thực dân Anh chạy làng không còn manh giáp… Sự dũng cảm của dân Maori đã làm cho chính quyền thuộc địa nhân nhượng rất nhiều trước những đòi hỏi chính đáng của họ. Cho đến ngày hôm nay người Maori vẫn kiên trì đòi hỏi chủ quyền đất đai, họ có một địa vị đặc biệt trong xã hội New Zealand và có đóng góp to lớn trong lĩnh vực văn hóa và chính trị. Kỳ nữ Kiri Te Kanawa, niềm tự hào Maori, là một danh ca nhạc viện (soprano singer) nổi tiếng thế giới. Ông Ngoại Trưởng Winston Peters của chính phủ hiện tại là người gốc Maori. Ở những cơ quan công quyền và đại học, chữ Anh và chữ Maori La-tinh hóa được dùng cùng một lúc trong văn thư và trên những tấm biển chỉ dẫn.

Nghệ thuật điêu khắc của thổ dân Maori

Hiện nay: người Châu Âu 74%, người Maori 15,1%, người các đảo Thái Bình Dương khác 5,8%, người Châu Á 5%. Ngôn ngữ chính thức: tiếng Anh, tiếng Maori.

Hình xăm trên mặt và cách chào đặc biệt: Khi thổ dân Maori trợn mắt, nhăn mặt, lè lưỡi. Xin đừng sợ! Họ đang thân ái chào đón bạn đấy.

Cho tới những năm 1870, người Maori ở New Zealand vẫn xăm hình trên toàn khuôn mặt của họ. Các hình này được đục vào da để tạo các gờ và rãnh song song, giống như hoa văn chạm trên gỗ. Kết quả là các hình xăm nổi làm cho đàn ông Maori trông hung dữ trong chiến đấu và hấp dẫn phụ nữ. Do không có hai hình xăm giống nhau nên hình nổi trên mặt cũng đánh dấu cá tính.

Từ internet”

(Nguồn: http://www.duhocnewzealand.com/van-hoa-newzealand/17-tho-dan-maori-.html)

About Le Thanh Hoang Dan

Born in Saigon.. Came to New York in 1975. Married with four children and eight grandchildren. Used to work on Wall Street, as a Data Administrator and Database designer for various banks , brokerage firms, and finally the Depository Trust and Clearing Corporation. Retired since 2002. Accomplishments in Viet Nam: (1) Teaching at Vỏ Trường Toản HS, Tây Ninh HS, Sađéc HS, Quốc Gia Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Cần Thơ, Cao Đài (Tây Ninh), Hòa Hảo (Long Xuyên)... (2) Writer and Publisher ( "Trẻ" publishing house). Published many books on Education and Politics such as Các Vấn đề giáo dục, Triết Lý giáo dục, Những danh tác chánh trị, Lịch sử chiến tranh lạnh... (3) MC for a national TV show "Quê hương mến yêu" (Beloved country).. Academic accomplishments in the U.S.: MBA (in Information systems), MS in Information Systems, 2 Advanced certificates (1) Corporate Finance (2) Business Economics. All these degrees were from Pace University in New York. Hobby in retirement: Family, Friends, Ballroom dancing and Travel... Ra đi năm 1975. Cuộc đời nhiều sóng gió. Bây giờ tuổi đã già, 70 rồi. Chỉ muốn vui hưởng tuổi già với gia đình, bạn hữu, du lịch và khiêu vũ..
This entry was posted in New Zealand, Tân Tây Lan and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s