Na Uy: Di tích Liên Minh Hanse ở Bergen

Xin chia sẻ với các bạn hình ảnh Liên Minh Hanse (Hanseatic League) ở cố đô Bergen. Bến tàu Bryggen ở đây nơi đặt văn phòng Liên Minh này được UNESCO nhìn nhận là di sản văn hóa thế giới từ năm 1979.

DSC_0027

Bryggen (Di sản văn hóa thế giới theo UNESCO) còn được biết đến với tên “The Hanseatic Wharf in Bergen” (Bến tàu của Liên Minh Hanse ở Bergen). Nó thu hút gần 870,000 du khách đến thăm viếng mỗi năm, gần bằng 3 lần dân số thành phố này. Ngày xưa đây là nơi buôn bán phồn thịnh giữa miền Bắc Na Uy và Âu Châu. Cho tới năm 1789, Bergen được độc quyền thương lượng những hợp đồng thương mại, như xuất nhập cảng giữa Bắc Na Uy và Âu Châu.

DSC_0022

Khu bến tàu này đã bị cháy nhiều lần, lần cuối cùng vào năm 1955. Những nhà ở đây đã được xây lại theo phương pháp và kiểu cũ, rất quí trên phương diện lịch sử, nhờ đó được UNESCO nhìn nhận là di sản văn hoá thế giới. Người ta đã xây dựng lại được 61 kiến trúc tiêu biểu của thời xa xưa. Những đường hẻm chật hẹp ở đây rất đặc biệt, giống hệt như ở thời xa xưa cũ từ thế kỷ 14 đến 16.

DSC_0071

DSC_0086

Sân và nhà kho bằng đá này là nguyên thủy của thời xa xưa, không bị cháy. Nhà bằng cây bị cháy và xây lại theo phương pháp và kiến trúc ngày xưa.

DSC_0168

DSC_0064

DSC_0065

Liên Minh Hanse hoạt động từ thế kỷ 13 đến 17. Đây là một liên minh xuyên quốc gia giữa các thương gia nhiều thành phố và quốc gia khác nhau, để bảo vệ quyền lợi kinh tế và đặc quyền ngoại giao của họ. Ở thời cực thịnh của Liên Minh nầy, ở Âu Châu có 200 thành phố làm hội viên của họ.

Liên Minh Hanse có luật lệ riêng và cơ quan đội riêng để bảo vệ thành viên. Mặc dầu vậy những thành phố hội viên này không được quan niệm là city-state (thành phố-quốc gia), và cũng không có đủ quyền tự do và tự trị như “Free Imperial City“, trực thuộc Vua.

Bryggen (Di sản văn hóa thế giới theo UNESCO) còn được biết đến với tên “The Hanseatic Wharf in Bergen” (Bến tàu của Liên Minh Hanse ở Bergen).

DSC_0033

DSC_0037

DSC_0041

DSC_0047

Ngày nay trong nhiều tên các công ty lớn ở Âu Châu, người ta vẫn còn thấy di sản của Liên Minh Hanse nầy. Hãy lấy thí dụ tên Lufthansa, công ty hàng không lớn nhất của Đức và Âu Châu. Trong chử Lufthansa có 2 chử, Luft là không gian và Hansa là “Liên Minh Hanse” (Hanseatic League). Lufhtansa có nghĩa là “Air Hansa“, tức hàng không của Liên Minh Hanse.

Liên minh của hãng nầy tên “Star Alliance” được thành lập vào năm 1997 là liên minh lớn nhất thế giới. Nhóm Lufthansa có 117,000 nhân viên khắp thế giới, thuộc 146 quốc gia khác nhau. Năm 2010, hãng nầy phục vụ hơn 90 triệu du khách.

Tôi lấy trường hợp Lufthansa chỉ để làm thí dụ của ảnh hưởng sâu đậm của liên minh này lên sự buôn bán và hợp tác giữa các thương gia Âu Châu trong nhiều thế kỷ. Ngoài Lufthansa còn nhiều tên khác cũng chịu ảnh hưởng của liên minh nầy, như F.C. Hansa Rostock, đại học Hanze University of Applied Sciences, Groningen, nước Netherlands, công ty bia Hansa Brewery ở Bergen, ngân hàng Hansabank ở các quốc gia vùng Baltic (hiện được biết đến với tên ngân hàng Swedbank).

“Hanse hay Liên minh Hanse (tiếng Đức cũ Hansa có nghĩa là nhóm) – cũng còn được gọi là Hanse Đức (Deutsche Hanse) hay theo tiếng La tinh là Hansa Teutonica – là tên của các liên minh tồn tại từ giữa thế kỷ 12 cho đến giữa thế kỷ 17 với mục đích cùng chung đại diện quyền lợi kinh tế, đặc biệt là đối với nước ngoài. Liên minh thương gia này đã phát triển thành một liên minh thành phố vào giữa thế kỷ 14.

Cho đến ngày nay vẫn còn có thể nhìn thấy được các màu sắc của Hanse (trắng và đỏ) trên huy hiệu của nhiều thành phố Hanse. Trong thời gian mở rộng nhất đã có gần 200 thành phố có cảng biển và cảng nội địa ở vùng phía bắc châu Âu tham gia liên minh này. Trong vùng Bắc Âu, Hanse đã là một yếu tố quan trọng không những trong lĩnh vực kinh tế mà còn trong các lĩnh vực chính trị và văn hóa.”

(Wikipedia, https://vi.wikipedia.org/wiki/Hanse)

“Bryggen (tiếng Na Uy nghĩa là bến tàu), cho tới năm 1945 cũng gọi là Tyskebryggen (bến tàu Đức) là 1 khu gồm một loạt nhà của Liên minh thương mại Hanse, nằm ở bờ phía đông của vịnh hẹp, dẫn vào thành phố Bergen, Na Uy. Khu Bryggen gồm 61 ngôi nhà được bảo tồn, đã được UNESCO đưa vào danh sách Di sản thế giới từ năm 1979.

Thành phố Bergen được thành lập năm 1070. Năm 1360 một văn phòng của Liên minh thương mại Hanse được đặt ở khu Bryggen này, và thành phố đã nhanh chóng phát triển, trở thành trung tâm thương mại quan trọng. Các ngôi nhà của Liên minh Hanse được dựng lên ở khu bến tàu dành cho các thương gia, nhất là thương gia người Đức. Các nhà kho chứa đầy hàng hóa, nhất là cá từ vùng bắc Na Uy và ngũ cốc của châu Âu. Từ năm 1360 tới năm 1754, Bryggen là trụ sở của Liên minh Hanse tại Na Uy.

Trong quá trình lịch sử, Bergen đã bị nhiều trận hỏa hoạn, vì phần lớn các nhà đều làm bằng gỗ. Khu Bryggen cũng chịu chung số phận như vậy. Ngày nay chỉ còn khoảng 25% nhà còn lại sau năm 1702, năm mà các nhà kho và nhà của thương gia bị thiêu rụi. Phần lớn nhà ngày nay ở khu này đều là những nhà mới xây dựng năm 1901 theo thiết kế của kiến trúc sư Jens Zetlitz Monrad Kielland. Trong dịp này, một số nhà bằng gỗ thời xưa đã bị hư hại ít nhiều, cũng được phá đi, tuy nhiên cũng còn vài tầng hầm bằng đá từ thế kỷ 15.

Một phần nhà của khu Bryggen lại bị trận hỏa hoạn năm 1955 thiêu hủy. Phần đất này đã được dùng để xây nhà bảo tàng Bryggen, chứa các di tích khảo cổ cùng với vài nhà bằng gỗ theo kiểu xưa (6 nhà ở phía bên trái trong hình ở dưới).

Ngày nay, Bryggen là khu dành cho khách du lịch với nhiều tiệm bán đồ lưu niệm, tiệm ăn, khách sạn v..v…’

(Wikipedia, http://vi.wikipedia.org/wiki/Bryggen)

About Le Thanh Hoang Dan

Born in Saigon.. Came to New York in 1975. Married with four children and eight grandchildren. Used to work on Wall Street, as a Data Administrator and Database designer for various banks , brokerage firms, and finally the Depository Trust and Clearing Corporation. Retired since 2002. Accomplishments in Viet Nam: (1) Teaching at Vỏ Trường Toản HS, Tây Ninh HS, Sađéc HS, Quốc Gia Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Cần Thơ, Cao Đài (Tây Ninh), Hòa Hảo (Long Xuyên)... (2) Writer and Publisher ( "Trẻ" publishing house). Published many books on Education and Politics such as Các Vấn đề giáo dục, Triết Lý giáo dục, Những danh tác chánh trị, Lịch sử chiến tranh lạnh... (3) MC for a national TV show "Quê hương mến yêu" (Beloved country).. Academic accomplishments in the U.S.: MBA (in Information systems), MS in Information Systems, 2 Advanced certificates (1) Corporate Finance (2) Business Economics. All these degrees were from Pace University in New York. Hobby in retirement: Family, Friends, Ballroom dancing and Travel... Ra đi năm 1975. Cuộc đời nhiều sóng gió. Bây giờ tuổi đã già, 70 rồi. Chỉ muốn vui hưởng tuổi già với gia đình, bạn hữu, du lịch và khiêu vũ..
This entry was posted in Bắc Âu, Na Uy, Norway and tagged , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s