Paris: Hình ảnh Khải Hoàn Môn

Khải Hoàn Môn ở Paris là một kiến trúc vinh danh những chiến thắng rực rỡ của quân đội Pháp thời Nã Phá Luân. Nó cao khoảng 49.5 thước, rộng 45 thước và sâu khoảng 22 thước.

Nhiều công trình điêu khắc nổi tiếng về những trận đánh lịch sử được trưng bày ở đây, đặc biệt công trình điêu khắc tên “The Marseillaise” của điêu khắc gia nổi tiếng Francois Rude. Mỗi năm trên 1.3 triệu du khách đến đây thăm viếng. Đây là một trong 10 công trình nổi tiếng nhất của thành phố Paris.

Khải Hoàn Môn dần dà trở thành công trình biểu tượng của nước Pháp, nơi nhiều sự kiện lịch sử quan trọng ảnh hưởng đến nước Pháp được tổ chức ở đây, và là nơi đặt mộ của chiến sĩ vô danh đã bỏ mình vì tổ quốc trong đệ nhất thế chiến.

Trên mộ của chiến sĩ vô danh có ghi hàng chữ này: “Đây là nơi yên nghĩ của một chiến sĩ Pháp đã bỏ mình vì Tổ Quốc“. Trên mộ có một ngọn lửa thiêng đã được đốt cháy từ năm 1923 đến nay. Suốt thời Đức chiếm Pháp trong đệ nhị thế chiến, ngọn lửa này vẫn được duy trì cháy không ngừng đến lúc nước Pháp được giải phóng.

Mộ chiến sĩ vô danh.

Tham vọng của Nã Phá Luân (Napoleon) là biến thủ đô của đế chế (Empire) của ông thành một thành phố đẹp nhất thế giới. Chính vì vậy ông đã ra lệnh thiết kế một công trình vĩ đại tại Paris nhằm vinh danh những chiến thắng vẻ vang của quân đội Pháp thời đó.

Ngày 18 tháng 2 năm 1806, Nã Phá Luân đã ra sắc lệnh cho phép hoàn tất công trình Pantheon, nơi yên nghĩ của những vỉ nhân nước Pháp, và xây dựng một Khải Hoàn Môn nằm ngay cửa vô trục lộ chánh của Paris (Champs Elysees), quân đội và bất cứ ai vô thành phố này đều sẽ đi qua cửa ngõ này. Đó là điểm bắt đầu của Khải Hoàn Môn.

Khải Hoàn Môn ban đêm (Hình Wikipedia).

Khải Hoàn Môn được hoàn tất sau nầy dưới thời “Nền quân chủ tháng 7“, vào năm 1836. Nhiều cuộc diễn hành chiến thắng đã được tổ chức ở đây, quân đội chiến thắng diễn hành ngang qua Khải Hoàn Môn này, kể cả quân đội Đức vào năm 1871, quân đội Pháp vào năm 1918, quân đội Đức vào năm 1940, và quân đội Pháp và Đồng Minh vào năm 1944 và 1945.

Trên tem bưu điện của Mỹ năm 1945, chúng ta thấy quân đội chiến thắng của Mỹ diễn hành ngang qua Khải Hoàn Môn này, và trên nền trời Paris, máy bay của Mỹ đã bay rền trời ngang qua Khải Hoàn Môn ăn mừng chiến thắng.

Khải Hoàn Môn.

Năm 1961 Tổng Thống Kennedy và phu nhân Jacqueline Kennedy đã viếng thăm nước Pháp, nhân dịp này đã đến đặt vòng hoa trên mộ của chiến sĩ vô danh ở đây. Tổng Thống Pháp lúc đó là Charles De Gaulle đã có mặt ở đây. Bà Kennedy rất ấn tượng với ngọn lửa thiêng le lói cháy không ngừng ở mộ chiến sĩ này.

Năm 1963, sau khi Tổng Thống Kennedy đã bị ám sát chết và chôn ở nghĩa địa Arlington, bà Jacqueline Kennedy vẫn còn nhớ ngọn lửa thiêng đã cháy không ngừng trên mộ chiến sĩ vô danh Pháp lúc hai ông bà viếng Paris, và bà đã yêu cầu chánh phủ Mỹ thiết kế một ngọn lửa thiêng tương tự như vậy trên mộ cố Tổng Thống Kennedy.

Ngày đốt ngọn lửa thiêng này tại thủ đô Hoa Thịnh Đốn ở Mỹ, Tổng Thống Pháp Charles De Gaulle đã qua đây tham dự, để chứng kiến cảnh bà Jacqueline Kennedy đích thân châm ngọn lửa thiêng trên mộ của chồng, cố Tổng Thống Kennedy.

Khải Hoàn Môn.

Mỗi năm vào ngày 11 tháng 11, người ta làm lễ tưởng niệm hiệp ước đình chiến giữa Pháp và Đức vào năm 1918 tại Khải Hoàn Môn này. Mỗi năm vào ngày 14 tháng 7, cuộc diễn hành quan trọng tên “Bastille Day Parade” được tổ chức ở đây. “Bastille Day” là ngày người Pháp ăn mừng ngục Bastille của nền quân chủ chuyên chế đã bị phá bỏ, có nghĩa là ngày khai sanh chế độ dân chủ ngày nay của nước Pháp.

Khải Hoàn Môn nhìn từ Quảng trường Concorde.

Năm 1840 thi hài của Nã Phá Luân đã được đưa về từ đảo St Helene, đi ngang qua Khải Hoàn Môn này trước khi đến điện “Invalides“, nơi yên nghĩ của những anh hùng của nước Pháp. Ngày 22 tháng 5 năm 1885 linh cửu của văn hào nổi tiếng của Pháp Victor Hugo cũng được để ở đây một đêm trước khi đưa về điện “Pantheon“, là nơi chôn cất và tôn vinh những người đã làm rạng danh nước Pháp.

Tác phẩm điêu khắc nổi danh “La Marseillaise

Khải Hoàn Môn là một công trình ở Paris, một trong những biểu tượng lịch sử nổi tiếng của nước Pháp. Nằm giữa quảng trường Étoile, vị trí của Khải Hoàn Môn là điểm cuối của đại lộ Champs-Elysées, khu vực tập trung khách du lịch của thành phố. Vốn là công trình do Napoléon cho xây dựng vào năm 1806 để vinh danh quân đội, nhưng Khải Hoàn Môn được hoàn thành vào năm 1836, dưới Nền quân chủ Tháng bảy.

Ngày nay, Khải Hoàn Môn là một trong những công trình nổi tiếng nhất của Paris và cùng với Champs-Elysées là địa điểm tổ chức các lễ hội, sự kiện hay ăn mừng các chiến thắng thể thao. Với 1.330.738 lượt khách mua vé viếng thăm vào năm 2006, Khải Hoàn Môn đứng thứ 10 trong các công trình thu hút nhất của Paris.

Lịch sử

Đầu thế kỷ 17, vị trí của Khải Hoàn Môn thuộc ngoại ô của Paris. Năm 1616, hoàng hậu Marie de Médicis quyết định mở một con đường dài có trồng cây hai bên để đi dạo, chính là đại lộ Champs-Elysées ngày nay. Trong thế kỷ 17, khu vực Champs-Elysées dần được đô thị hóa và quảng trường Étoile được tạo ra vào năm 1670, nhưng vẫn nằm ngoài bức tường thành do Louis XIII xây từ 1633 đến 1636. Năm 1787, bức tường Thuế quan được xây dựng để kiểm soát hàng hóa vào Paris và đi qua quảng trường Étoile. Rào chắn Étoile được kiến trúc sư Claude Nicolas Ledoux bố trí là một trong những trạm thu thuế. Quảng trường Étoile khi đó là giao lộ của 5 con đường lớn.

Năm 1806, sau chiến thắng Austerlitz, hoàng đế Napoléon Bonaparte quyết định xây dựng trên quảng trường Étoile một công trình vinh danh quân đội. Khải Hoàn Môn được kiến trúc sư Jean-François-Thérèse Chalgrin thiết kế, lấy cảm hứng từ các công trình cổ đại, cao 50 mét, rộng 45 mét. Sau Jean-François-Thérèse Chalgrin, những người kế nhiệm công việc xây dựng là Louis-Robert Goust và Jean-Nicolas Huyot.

Sự sụp đổ của Đệ nhất đế chế khiến việc thi công Khải Hoàn Môn bị đình lại. Tới năm 1825, công trình mới được tiếp tục và năm 1836 được vua Louis-Philippe khánh thành. Năm 1840, thi hài của Napoléon – người quyết định xậy dựng công trình – được đưa qua Khải Hoàn Môn trước khi về điện Invalides. Sau đó, linh cữu Victor Hugo cũng được để một đêm ở đây trước khi đưa về điện Panthéon.

Thời Đệ nhị đế chế, khi Paris được Georges Eugène Haussmann cải tạo lại, bảy con đường mới được vạch thêm, gặp nhau tại quảng trường Étoile. Khải Hoàn Môn dần trở thành biểu tượng của thành phố Paris. Kể từ 14 tháng 7 năm 1919, cuộc duyệt binh mừng quốc khánh được tổ chức đi ngang qua Khải Hoàn Môn. Năm 1989, Grande Arche được hoàn thành ở khu La Défense, được xem như một Khải Hoàn Môn mới, kéo dài trục Axe historique.

Ngày này, Khải Hoàn Môn là một trong những công trình nổi tiếng nhất của thành phố, khu vực Champs-élysées là điểm hấp dẫn du khách và cũng là địa điểm tổ chức các lễ hội, chào đón năm mới. Cơ quan quản lý Khải Hoàn Môn là Trung tâm công trình quốc gia.

Khải Hoàn Môn

Nằm trên quảng trường Étoile, cuối đại lộ Champs-Elysées, Khải Hoàn Môn thuộc trục Axe historique đi qua nhiều công trình quan trọng của Paris. Vị trí của Khải Hoàn Môn là điểm giao của 12 đại lộ và ba quận. Để tới chân công trình, lối đi Passage du Souvenir (Lối đi Kỷ Niệm) được xây dựng ngầm dưới quảng trường.

Với vị trí cuối Champs-Elysées, một năm sẽ có hai lần, khoảng 10 tháng 5 và 1 tháng 8, xảy ra hiện tượng: đứng giữa đại lộ, nhìn thấy Mặt Trời lặn ngang qua Khải Hoàn Môn trong vài phút. Vào ngày 10 tháng 5 năm 1994, hiện tượng này xảy ra đồng thời với nhật thực. Đã có gần 200 ngàn người tới đây để chứng kiến. Tương tự, nhìn từ hướng ngược lại, phía Porte Maillot, hiện tượng này xảy ra vào khoảng 7 tháng 2 và 4 tháng 11.

Điêu khắc

Khải Hoàn Môn có kích thước mặt đứng gần hình vuông, chiều rộng 45 mét, cao 50 mét, nằm trên quảng trường có đường kính 240 mét. Công trình là tổng thể điêu khắc lớn nhất của Pháp trong thế kỷ 19. Các mặt của công trình được trang trí nhiều bức phù điêu, tượng đài và khắc tên các nhân vật nổi tiếng trong giai đoạn Cách mạng và Đế chế.

Bốn tác phẩm điêu khắc lớn nhất là: Xuất quân 1792 Khải hoàn 1810 phía Champs-Elysées, Kháng chiến 1814 Hòa bình 1815 phía Grande-Armée. Trong đó Xuất quân, tên đầy đủ Xuất quân của các chiến sĩ tình nguyện 1792 (Le départ des volontaires de 1792), tức La Marseillaise nổi tiếng hơn cả. Tác phẩm của nhà điêu khắc François Rude, cao 11,6 mét rộng 6 mét. Mặt phía trong bốn chân của Khải Hoàn Môn được trang trí bởi các bức phù điêu miêu tả những trận đánh nổi tiếng thời Cách mạng và Đế chế. Bên dưới khắc tên tuổi các nhân vật nổi tiếng trong giai đoạn lịch sử đó. Sáu bức phù điêu, bốn phía trên các tượng đài và hai ở các cạnh bên, mô tả những giai đoạn, sự kiện của Cách mạng Pháp và Đế chế. Ngoài ra bề mặt Khải Hoàn Môn còn có các phù điêu nhỏ khác.

Mộ chiến sĩ vô danh

Mộ chiến sĩ vô danh nằm dưới Khải Hoàn Môn từ ngày 11 tháng 11 năm 1920. Đây là một người lính Pháp vô danh chết trong trận Verdun, thời Thế chiến thứ nhất. Cùng với ở Paris, bảy chiến sĩ vô danh khác cũng được chôn cất ở Flandres, Artois, Somme, Chemin des Dames, Champagne, Verdun và Lorraine. Trên ngôi mộ ở Khải Hoàn Môn khắc dòng chữ:

ICI
REPOSE
UN SOLDAT
FRANÇAIS
MORT
POUR LA PATRIE

1914 . 1918

Có nghĩa: “Nơi đây yên nghỉ một người lính Pháp chết cho tổ quốc“. Từ năm 1923, một ngọn lửa được thắp trên ngôi mộ chiến sĩ vô danh vào mỗi chiều tối. Buổi lễ được tổ chức vào lúc 18 giờ 30 ở chân Khải Hoàn Môn liên tục cho tới ngày nay. Vào ngày 14 tháng 7 năm 1940, trong thời gian Quân đội Đức chiếm đóng Paris, buổi lễ vẫn được tổ chức với sự cho phép của sĩ quan Đức.”

(Wikipedia, http://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%E1%BA%A3i_Ho%C3%A0n_M%C3%B4n_(Paris))

About Le Thanh Hoang Dan

Born in Saigon.. Came to New York in 1975. Married with four children and eight grandchildren. Used to work on Wall Street, as a Data Administrator and Database designer for various banks , brokerage firms, and finally the Depository Trust and Clearing Corporation. Retired since 2002. Accomplishments in Viet Nam: (1) Teaching at Vỏ Trường Toản HS, Tây Ninh HS, Sađéc HS, Quốc Gia Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Sàigòn, Đaị Học Sư Phạm Cần Thơ, Cao Đài (Tây Ninh), Hòa Hảo (Long Xuyên)... (2) Writer and Publisher ( "Trẻ" publishing house). Published many books on Education and Politics such as Các Vấn đề giáo dục, Triết Lý giáo dục, Những danh tác chánh trị, Lịch sử chiến tranh lạnh... (3) MC for a national TV show "Quê hương mến yêu" (Beloved country).. Academic accomplishments in the U.S.: MBA (in Information systems), MS in Information Systems, 2 Advanced certificates (1) Corporate Finance (2) Business Economics. All these degrees were from Pace University in New York. Hobby in retirement: Family, Friends, Ballroom dancing and Travel... Ra đi năm 1975. Cuộc đời nhiều sóng gió. Bây giờ tuổi đã già, 70 rồi. Chỉ muốn vui hưởng tuổi già với gia đình, bạn hữu, du lịch và khiêu vũ..
This entry was posted in France, Pháp and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s